روز چهلم مرده چه اتفاقی برای مرده می افتد ( چرا چهل میگیرند)

روز چهلم مرده چه اتفاقی برای مرده می افتد: مراسم چهلم یکی از آداب و رسوم رایج در فرهنگ اسلامی به ویژه شیعیان است که پس از فوت میت برگزار می‌شود. این مراسم با خواندن قرآن، دعا، ذکر و گاهی اوقات اطعام فقرا همراه است. اما دلیل برگزاری این مراسم و عدد چهل چه اهمیتی دارد؟ در این مقاله، با تکیه بر روایات و فقه به بررسی این موضوع خواهیم پرداخت. و بررسی میکنیم روز چهلم مرده چه اتفاقی برای مرده می افتد

روز چهلم مرده چه اتفاقی برای مرده می افتد

اهمیت عدد چهل در فرهنگ اسلامی

عدد چهل در فرهنگ اسلامی و بسیاری از فرهنگ‌های دیگر، عدد نمادینی است که اغلب با تکمیل، بلوغ و تغییر همراه است. در قرآن کریم نیز به این عدد اشاره شده است و در روایات اسلامی نیز به عنوان عددی مقدس یاد شده است. برای مثال:

• نبوت موسی (ع): موسی (ع) به مدت چهل شب در کوه طور به عبادت مشغول بود و پس از آن با لوح‌های تورات به سوی قوم خود بازگشت.
• عذاب قوم عاد: قوم عاد به مدت چهل روز به عذاب باد شدید گرفتار شدند.
• توبه یونس (ع): یونس (ع) به مدت چهل روز در شکم ماهی بود.

دلایل برگزاری مراسم چهلم برای مرده در روایات

اگرچه روایات صریح و مستقیمی درباره دلیل برگزاری مراسم چهلم برای مرده وجود ندارد، اما با توجه به آموزه‌های اسلامی و روایات مرتبط می‌توان دلایل زیر را برای برگزاری این مراسم برشمرد:

• ثبات خاک: پس از دفن فرد، خاک اطراف قبر نیاز به زمان دارد تا به حالت اولیه خود بازگردد. اگر سنگ قبر بلافاصله نصب شود، ممکن است با نشست کردن خاک، سنگ قبر کج یا ترک بخورد.
• جلوگیری از آسیب به سنگ قبر: با گذشت زمان، خاک اطراف قبر متراکم‌تر می‌شود و سنگ قبر را در جای خود محکم می‌کند. نصب زودهنگام سنگ قبر ممکن است باعث شود که سنگ قبر در اثر فشار خاک یا عوامل طبیعی آسیب ببیند.
• تکمیل مراحل روحانی: در برخی فرهنگ‌ها، اعتقاد بر این است که روح فرد پس از مرگ، مراحل مختلفی را طی می‌کند و مراسم چهلم نشان‌دهنده تکمیل یکی از این مراحل است.
• دعا و استغفار: تا روز چهلم، معمولاً دعا و استغفار برای متوفی بیشتر انجام می‌شود و گذاشتن سنگ قبر در این روز، به نوعی پایان این دوره و آغاز مرحله جدیدی از یادبود محسوب می‌شود.
• تسکین آلام بازماندگان: برگزاری مراسم چهلم و گذاشتن سنگ قبر، به بازماندگان کمک می‌کند تا اندکی از غم خود را تخلیه کنند و با دیگران همدردی کنند.
• اهمیت عدد چهل: عدد چهل در بسیاری از فرهنگ‌ها، از جمله فرهنگ اسلامی، عددی نمادین و مقدس است و به عنوان نمادی از تکمیل و بلوغ تلقی می‌شود.

احادیث مرتبط با مراسم چهلم مرده

اگرچه روایات مستقیمی درباره مراسم چهلم وجود ندارد، اما برخی روایات به صورت کلی بر اهمیت دعا برای اموات و برگزاری مراسم یادبود تأکید دارند. برای مثال:

• امام صادق (ع): «هر کس برای مؤمنی که از دنیا رفته است، استغفار کند، برای او ثوابی برابر با آن عمل نیک نوشته می‌شود.»
• امام علی (ع): «بهترین صدقه، استغفار برای مؤمنی است که از دنیا رفته است.»

دعای روز چهلم مرده

دعای چهلم صحیفه سجادیه از دعاهایی است که  امام سجاد(ع) که به‌هنگام یاد مرگ یا شنیدن خبر مرگ کسی می‌خواندند . در این دعا از خدا می‌خواهد که فریب آرزوهای دور و طولانی را نخورد و با انجام اعمال صالح آماده مرگی خوب باشد. در ادامه دعا را که به دعای روز چهلم مرده مشهور شده بخوانید

وَ كَانَ مِنْ دُعَائِهِ عَلَيْهِ السَّلَامُ إِذَا نُعِيَ إِلَيْهِ مَيِّتٌ ، أَوْ ذَكَرَ الْمَوْتَ

دعاى آن حضرت است هنگامی كه خبر مرگ كسى به او مى‌‌رسيد يا از مرگ ياد مى‌‌كرد

*  اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ ، وَ اكْفِنَا طُولَ الْأَمَلِ ، وَ قَصِّرْهُ عَنَّا بِصِدْقِ الْعَمَلِ حَتَّى لَا نُؤَمِّلَ اسْتِتَْمامَ سَاعَةٍ بَعْدَ سَاعَةٍ ، وَ لَا اسْتِيفَاءَ يَوْمٍ بَعْدَ يَوْمٍ ، وَ لَا اتِّصَالَ نَفَسٍ بِنَفَسٍ ، وَ لَا لُحُوقَ قَدَمٍ بِقَدَمٍ

* خدایا! بر محمّد و آلش درود فرست و ما را از آرزوی دور و دراز بی‌نیاز کن و دست آرزوهای دراز را با عمل راستین از دامن حیات ما کوتاه فرما؛ تا آن‌که پایان بردن ساعتی را از پی ساعتی و دریافتن روزی را که به دنبال روزی و پیوستن نفسی را به نفسی و رسیدن گامی را به گامی، آرزو نکنیم.

** وَ سَلِّمْنَا مِنْ غُرُورِهِ ، وَ آمِنَّا مِنْ شُرُورِهِ ، وَ انْصِبِ الْمَوْتَ بَيْنَ أَيْدِينَا نَصْباً ، وَ لَا تَجْعَلْ ذِكْرَنَا لَهُ غِبّاً

**) و از فریب آرزوها ما را سالم دار و از بدی‌هایش امان ده و مرگ را در برابر دیدگان ما قرار داده؛ قرار دادنی دائم و همیشگی؛ و یادش را به گونه‌ای قرار مده که روزی یادش کنیم و روزی از آن غفلت ورزیم.

*** وَ اجْعَلْ لَنَا مِنْ صَالِحِ الْأَعْمَالِ عَمَلًا نَسْتَبْطِىُ مَعَهُ الْمَصِيرَ إِلَيْكَ ، وَ نَحْرِصُ لَهُ عَلَى وَشْكِ اللَّحَاقِ بِكَ حَتَّى يَكُونَ الْمَوْتُ مَأْنَسَنَا الَّذِي نَأْنَسُ بِهِ ، وَ مَأْلَفَنَا الَّذِي نَشْتَاقُ إِلَيْهِ ، وَ حَامَّتَنَا الَّتِي نُحِبُّ الدُّنُوَّ مِنْهَا

*** و از اعمال شایسته عملی برایمان قرار ده که آمدن به سوی تو را همراه با آن، آرام و آهسته شماریم؛ و برای زود رسیدن به لقای تو، حرص ورزیم؛ به طوری که مرگ برای ما محلّ انسی باشد که به آن انس گیریم؛ و مرکز الفتی باشد که به آن شوق ورزیم؛ و خویشاوند نزدیکی باشد که نزدیکی به او را دوست داشته باشیم.

**** فَإِذَا أَوْرَدْتَهُ عَلَيْنَا وَ أَنْزَلْتَهُ بِنَا فَأَسْعِدْنَا بِهِ زَائِراً ، وَ آنِسْنَا بِهِ قَادِماً ، وَ لَا تُشْقِنَا بِضِيَافَتِهِ ، وَ لَا تُخْزِنَا بِزِيَارَتِهِ ، وَ اجْعَلْهُ بَاباً مِنْ أَبْوَابِ مَغْفِرَتِكَ ، وَ مِفْتَاحاً مِنْ مَفَاتِيحِ رَحْمَتِكَ

**** پس هنگامی‌که مرگ را بر ما وارد کنی، ما را از دیدار چنین دیدارکننده‌ای خوشبخت فرما؛ و زمانی که بر ما وارد شد، ما را با او مأنوس ساز؛ و ما را به مهمانی‌اش به رنج و زحمت مینداز؛ و به زیارتش خوار و سرافکنده مکن؛ و آن را دری از درهای آمرزشت و کلیدی از کلیدهای رحمتت، قرار ده.

***** أَمِتْنَا مُهْتَدِينَ غَيْرَ ضَالِّينَ ، طَائِعِينَ غَيْرَ مُسْتَكْرِهِينَ ، تَائِبِينَ غَيْرَ عَاصِينَ وَ لَا مُصِرِّينَ ، يَا ضَامِنَ جَزَاءِ الُْمحْسِنِينَ ، وَ مُسْتَصْلِحَ عَمَلِ الْمُفْسِدِينَ.

***** ما را در زمرۀ هدایت یافتگان بمیران، نه گمراهان؛ و در سلک مطیعانی که از مرگ اکراه ندارند و در جمع توبه‌کنندگان از دنیا ببر، نه گناهکاران و اصرار ورزان به گناه؛ ای ضامن پاداش نیکوکاران و اصلاح کنندۀ کردار بدکاران!

چرا مراسم چهلم را به تعداد فرزندان کم میکنند؟

این باور که مراسم چهلم را به تعداد فرزندان کم می‌کنند، یک خرافه است و هیچ پایه و اساس علمی یا دینی ندارد. این باور در برخی مناطق ایران رواج دارد و دلیل آن را طولانی شدن عمر فرزندان می‌دانند. اما این باور هیچ توجیه منطقی و شرعی ندارد.

دلیل اصلی برگزاری مراسم چهلم، یادبود و دعا برای متوفی، تقویت پیوندهای اجتماعی و تسکین آلام بازماندگان است. عدد چهل در این مراسم نمادی از تکمیل یک دوره زمانی است و ریشه در باورهای فرهنگی و مذهبی دارد. کم کردن تعداد روزهای چهلم به تعداد فرزندان، نه تنها ریشه در هیچ آموزه دینی ندارد بلکه یک خرافه بی‌اساس است.

بنابراین، انجام چنین کاری نه تنها صحیح نیست بلکه می‌تواند به نوعی توهین به شعائر دینی تلقی شود.

روز چهلم برای مرده چه اتفاقی می افتد؟

در مورد روز چهلم میت و اتفاقات خاص و مشخصی که برای روح متوفی رخ می‌دهد، هیچ‌گونه سند و مدرک علمی یا دینی قطعی وجود ندارد. این باورها بیشتر ریشه در اعتقادات و باورهای فرهنگی و محلی دارند و از فردی به فرد دیگر و از فرهنگی به فرهنگ دیگر متفاوت است.

روز چهلم مرده از چه روزی حساب میشه؟

روز چهلم از روز فوت فرد متوفی محاسبه می‌شود، نه از روز دفن.

نتیجه‌گیری

مراسم چهلم، به عنوان یک سنت دیرینه، ریشه در باورهای اسلامی و آموزه‌های ائمه دارد. اگرچه دلایل دقیق برگزاری این مراسم به صورت صریح در روایات ذکر نشده است، اما می‌توان دلایل مختلفی مانند تکمیل مراحل روحانی، دعا برای متوفی، یادآوری مرگ و آخرت، تقویت پیوندهای اجتماعی و تسکین آلام بازماندگان را برای آن برشمرد. مهم‌ترین نکته در برگزاری این مراسم، نیت پاک و صدق در دعا برای متوفی است. روز چهلم مرده چه اتفاقی برای مرده می افتد